ZiBit
سند جامع راه‌اندازی صرافی ارز دیجیتال
۰۱/۱۸
نسخه ۱.۱ · سند داخلی برای هیات‌مدیره و سرمایه‌گذاران

سند جامع راه‌اندازی
صرافی ارز دیجیتال

بازار هدف: ایران و منطقه — مدل فنی هیبریدی (تکیه بر کدهای آماده + ادغام میکروسرویس‌های منتخب) با نقشه راه ۶ ماهه تا بهره‌برداری کامل

پروژه ZiBit تهیه شده برای جلسه هیات‌مدیره

خلاصه مدیریتی

این سند نقشه راه کامل راه‌اندازی صرافی ارز دیجیتال ZiBit را در هفت شاخه اصلی پوشش می‌دهد: گام‌های قانونی و مجوزها، زمان‌بندی و تحلیل بازار، ساختار و رشد تیم، ریسک‌ها و فرصت‌ها، مسائل تکنیکال و مالی و امنیتی، نقاط کوری که معمولاً در طرح‌های مشابه از قلم می‌افتند، و در نهایت تایم‌لاین اجرایی ۶ ماهه.

بازار هدف اصلی، ایران است — و رگولاتوری حاکم بر فعالیت ما نیز رگولاتوری ایران خواهد بود. وقتی از کریپتو در ایران صحبت می‌کنیم، باید این واقعیت را از روز اول بپذیریم. ساختار حقوقی روی دو مسیر موازی بررسی می‌شود: ثبت داخلی در ایران (با مقایسه سه ساختار حقوقی رایج) و ثبت یک نهاد پشتیبان در خارج از کشور به‌عنوان لایه بین‌المللی (گرجستان به‌عنوان گزینه برتر در کنار چند حوزه منطقه‌ای دیگر). جزئیات کامل این مقایسه در بخش «گام‌های قانونی و مجوزها» آمده است.

چرا الان؟

آخرین هالوینگ بیت‌کوین در فروردین ۱۴۰۳ (آوریل ۲۰۲۴) رخ داد و هالوینگ بعدی برای حدود فروردین ۱۴۰۷ (آوریل ۲۰۲۸) پیش‌بینی می‌شود. تحلیل کامل چرخه چهارساله، موقعیت فعلی بازار و برنامه ورود ZiBit به‌صورت یک نمودار تعاملی در بخش «زمان‌بندی و تحلیل بازار» ارائه شده است.

پاورقی · ثبت در گرجستان — مزایا و معایب:
مزایا: ثبت سریع (در حد چند روز کاری)، هزینه پایین راه‌اندازی، عدم نیاز به اقامت برای مالکیت شرکت، نرخ مالیاتی بسیار پایین برای شرکت‌های فناوری در «منطقه مجازی» (Virtual Zone)، دسترسی نسبی به بانکداری بین‌المللی، فضای دوستانه نسبت به کریپتو و نبود تحریم‌های گسترده.
معایب: نبود چارچوب رگولاتوری بالغ و اختصاصی برای کریپتو (در قیاس با امارات)، اعتبار رگولاتوری پایین‌تر نزد سرمایه‌گذاران نهادی بزرگ، ریسک تغییر سیاست بانک‌ها نسبت به مشتریان ایرانی، و محدودیت در مقیاس‌پذیری حقوقی برای فعالیت‌های بسیار بزرگ در آینده.

گام‌های قانونی و مجوزها

۱.۱ از آنجا که بازار هدف و رگولاتوری اصلی ایران است، نقطه شروع مقایسه، ثبت یک شرکت داخلی است. سه ساختار حقوقی رایج در کنار هم مقایسه شده‌اند.

پیشنهاد اول

سهامی خاص Private Joint Stock

حداقل سهامداران۳ نفر
حداقل سرمایه۱,۰۰۰,۰۰۰ ریال · ۳۵٪ تودیع نقدی
مسئولیت شرکامحدود به آورده
حاکمیتهیات‌مدیره + بازرس قانونی

جذب سرمایه مرحله‌ای، ورود/خروج شرکا و انتقال آزاد سهام — همان انعطافی که ZiBit برای دورهای تامین مالی نیاز دارد.

پیشنهاد دوم

مسئولیت محدود LLC

حداقل شرکا۲ نفر
حداقل سرمایه۱,۰۰۰,۰۰۰ ریال · بدون الزام تودیع
مسئولیت شرکامحدود به سهم‌الشرکه
حاکمیتساده، بدون هیات‌مدیره رسمی

ثبت و نگهداری ساده‌تر و ارزان‌تر؛ اما تبدیل بعدی به سهامی خاص برای ورود سرمایه‌گذار، هزینه و زمان اضافه دارد.

توصیه نمی‌شود

شرکت تضامنی General Partnership

حداقل شرکا۲ نفر
مسئولیت شرکانامحدود و تضامنی
ریسک کلیدیپاسخ‌گویی با کل اموال شخصی
مناسب برایکسب‌وکار کوچک کم‌ریسک

برای کسب‌وکار پرریسکی مثل صرافی، مسئولیت نامحدود شخصی غیرقابل قبول است؛ صرفاً برای مقایسه آمده.

گام‌های قانونی و مجوزها (ادامه)

۱.۲ نیازمندی‌های انطباق با چارچوب داخلی ایران برای فعالیت رمزارزی — روی هر مورد کلیک کنید تا توضیح کامل آن در پایین نمایش داده شود.

۰۱

ثبت فعالیت ذیل عناوین مجاز موجود

تا تصویب چارچوب اختصاصی رمزارز، فعالیت ذیل عناوینی مانند «پلتفرم تجارت الکترونیک» یا «ارائه خدمات مالی غیربانکی» در سامانه‌های ثبتی کشور ثبت می‌شود.

۰۲

نماد اعتماد و مجوز کسب‌وکار اینترنتی

اخذ نماد اعتماد الکترونیکی (اینماد) و مجوز فعالیت از مرکز توسعه تجارت الکترونیکی برای رسمیت‌بخشی به کسب‌وکار آنلاین.

۰۳

احراز هویت کاربران (KYC داخلی)

پیاده‌سازی احراز هویت چندسطحی منطبق با ضوابط مبارزه با پولشویی و استعلام از سامانه‌های شناسایی مشتری داخلی.

۰۴

دفاتر مالی و اظهار مالیاتی

ثبت منظم دفاتر مالی و ارائه اظهارنامه‌های مالیاتی دوره‌ای نزد سازمان امور مالیاتی کشور.

۰۵

ضوابط ارزی بانک مرکزی

رعایت مقررات ارزی برای هرگونه تبدیل ریال به ارز دیجیتال و برعکس در لایه‌های مرتبط با عملیات داخلی.

۰۶

آماده‌سازی برای چارچوب آتی دارایی دیجیتال

پایش مستمر مصوبات بانک مرکزی و شورای عالی فضای مجازی و آماده‌سازی مستندات لازم برای تطبیق سریع در صورت تصویب چارچوب اختصاصی.

۰۷

حریم خصوصی و حفاظت از داده کاربران

تدوین سیاست حفاظت از داده‌های کاربران و بیمه مسئولیت منطبق با قوانین داخلی حریم خصوصی.

۰۸

گزارش‌دهی موارد مشکوک

ایجاد رویه داخلی برای شناسایی و گزارش تراکنش‌های مشکوک به مراجع ذی‌صلاح داخلی، مشابه فرایند SAR در استانداردهای بین‌المللی.

برای مشاهده توضیح کامل هر مورد، روی آن کلیک کنید.

رگولاتوری ایران — تحلیل عمیق

۱.۲.ب رگولاتوری ایران مهم‌ترین متغیر بقای این کسب‌وکار است؛ نه یک چک‌لیست اداری، بلکه یک میدان زنده که باید لحظه‌به‌لحظه پایش شود. تصویر زیر سیر تحول مقررات، بازیگران اصلی و سناریوهای پیش‌رو را خلاصه می‌کند.

سیر تحول مقررات رمزارز در ایران

۱۳۹۷

بانک مرکزی استفاده از رمزارز در شبکه بانکی و پرداخت کشور را ممنوع اعلام کرد؛ آغاز دوران «خاکستری» فعالیت صرافی‌ها.

۱۳۹۸

مصوبه هیات وزیران، استخراج رمزارز را به‌عنوان صنعت مجاز (با مجوز وزارت صمت و تعرفه برق صادراتی) به رسمیت شناخت — اولین شناسایی رسمی دارایی رمزپایه.

۱۴۰۰–۱۴۰۱

الزام عرضه رمزارز استخراج‌شده برای واردات از مسیر بانک مرکزی، برخوردهای موردی پلیس فتا با پلتفرم‌ها، و محدودسازی درگاه‌های پرداخت صرافی‌ها از مسیر شاپرک.

۱۴۰۲

قانون جدید بانک مرکزی، سیاست‌گذاری و نظارت بر «دارایی‌های رمزپایه» را صراحتاً در صلاحیت بانک مرکزی قرار داد؛ پایان ابهام درباره نهاد رگولاتور اصلی.

۱۴۰۳ به بعد

ابلاغ سند سیاستی بانک مرکزی: الزام دریافت مجوز/ثبت برای پلتفرم‌های تبادل، ممنوعیت تبلیغات گسترده رمزارز، اتصال کنترل‌شده پرداخت‌یارها، و پیشبرد پایلوت رمزریال. مسیر مجوزدهی رسمی در حال شکل‌گیری است — ZiBit باید از روز اول «آماده مجوز» (License-Ready) طراحی شود.

بازیگران و الزامات عملی

  • بانک مرکزی: رگولاتور اصلی؛ تعیین ضوابط مجوز، سقف‌ها و رابطه صرافی با شبکه بانکی. رصد مستمر بخشنامه‌ها وظیفه دائمی افسر انطباق است.
  • شاپرک و پرداخت‌یارها: گلوگاه واقعی عملیات ریالی؛ سقف تراکنش، الزام تطبیق کد ملی با شماره موبایل (شاهکار) و کارت بانکی به نام خود کاربر.
  • پلیس فتا و قوه قضاییه: ریسک مسدودی حساب و فیلترینگ؛ نیاز به تعامل شفاف، پاسخ‌گویی سریع به استعلام‌ها و معماری چنددامنه‌ای.
  • سازمان امور مالیاتی: شفافیت دفاتر و آمادگی برای مالیات بر عایدی رمزارز که در دستور کار مجلس است.
  • مرکز توسعه تجارت الکترونیکی: اینماد به‌عنوان پیش‌نیاز درگاه پرداخت و اعتماد عمومی.
  • شورای عالی فضای مجازی: سیاست‌های کلان حاکم بر پلتفرم‌ها، تبلیغات و فیلترینگ.
سناریو ۱ · تسهیل

چارچوب مجوز رسمی ابلاغ می‌شود — ZiBit با مستندات آماده، جزو اولین متقاضیان مجوز خواهد بود؛ مزیت پیشتازی رگولاتوری.

سناریو ۲ · ادامه وضع خاکستری

محتمل‌ترین سناریو: فعالیت ذیل عناوین مجاز ادامه می‌یابد؛ انطباق حداکثری داوطلبانه (KYC سخت‌گیرانه، گزارش‌دهی، تعامل با رگولاتور) سپر اصلی ماست.

سناریو ۳ · سخت‌گیری

محدودسازی درگاه‌ها یا فیلترینگ — طرح تداوم کسب‌وکار: مسیرهای تسویه موازی، اپلیکیشن مستقل از وب، و لایه حقوقی پشتیبان خارجی فعال می‌شود.

اصل راهبردی

هیچ تصمیم محصولی، بانکی یا مارکتینگی در ZiBit بدون عبور از فیلتر «اثر رگولاتوری ایران» گرفته نمی‌شود؛ پایش هفتگی مصوبات و یک مشاور حقوقی متخصص بانک مرکزی از ماه اول در ساختار هزینه دیده شده است.

گام‌های قانونی و مجوزها (ادامه)

۱.۳ در کنار ثبت داخلی، یک نهاد حقوقی پشتیبان در خارج از کشور برای دسترسی به زیرساخت بانکی بین‌المللی بررسی می‌شود. روی هر سطر کلیک کنید تا جمع‌بندی آن حوزه در پایین نمایش داده شود.

حوزه ثبت هزینه ثبت زمان ثبت حداقل سرمایه فضای رگولاتوری کریپتو دسترسی بانکی برای ایرانی‌ها
گرجستان پیشنهاد برتر کم (حدود ۱ تا ۲ هزار دلار) ۱ تا ۲ هفته ندارد نوظهور و دوستانه نسبتاً قابل دسترس
بهترین تعادل سرعت، هزینه و سهولت برای یک نهاد پشتیبان. چند بانک محلی با کسب‌وکارهای کریپتو همکاری می‌کنند و معافیت مالیاتی «منطقه مجازی» برای شرکت‌های فناوری در دسترس است. جزئیات کامل مزایا/معایب در پاورقی بخش خلاصه مدیریتی آمده است.
امارات (ADGM / VARA) بالا (۱۵,۰۰۰ دلار به بالا) ۲ تا ۴ ماه بالا (سرمایه قفل‌شده الزامی) بالغ‌ترین در منطقه قوی، با بررسی دقیق منشأ وجوه ایرانی
معتبرترین گزینه برای جذب سرمایه‌گذار نهادی در آینده، اما کند، پرهزینه و با الزامات سرمایه قفل‌شده بالا — برای فاز شروع مناسب نیست.
قطر (QFC) متوسط تا بالا ۲ تا ۳ ماه متوسط محدود، در حال شکل‌گیری محدود برای کریپتو
چارچوب اختصاصی کریپتو هنوز محدود است و دسترسی بانکی برای کسب‌وکارهای دیجیتال‌است سخت‌گیرانه است؛ گزینه ثانویه.
عمان متوسط ۱ تا ۲ ماه متوسط در حال توسعه (مجوزهای اولیه VASP) نسبتاً باز به کسب‌وکارهای ایرانی
گزینه میانه با روابط تجاری نزدیک با ایران؛ چارچوب کریپتو هنوز در مراحل اولیه است.
کویت متوسط تا بالا ۲ تا ۳ ماه بالا محدودکننده محافظه‌کارانه
محدودیت‌های قانونی صریح بر فعالیت‌های کریپتو، کمترین تناسب با مدل ZiBit در میان گزینه‌های بررسی‌شده.
برای مشاهده جمع‌بندی هر حوزه ثبت، روی سطر آن کلیک کنید.

گام‌های قانونی و مجوزها (ادامه)

۱.۴ پس از انتخاب ساختار ثبت داخلی و خارجی، چهار مسیر زیر به‌موازات هم پیش می‌روند.

۱.۴.۱ بانکداری و تسویه

  • افتتاح حساب شرکتی نزد بانکی در حوزه ثبت بین‌المللی منتخب (در صورت انتخاب گرجستان: بانک‌های محلی دوستدار کریپتو).
  • قرارداد با ارائه‌دهنده تبدیل ریال به ارز دیجیتال و برعکس، برای پوشش بازار ایران.
  • طراحی مسیر تسویه ریالی به‌صورت لایه‌ای کاملاً جدا از نهاد بین‌المللی.

۱.۴.۲ مالکیت فکری و برند

  • ثبت برند ZiBit، دامنه‌ها و دارایی‌های دیجیتال هم در ایران و هم در حوزه ثبت بین‌المللی.
  • تدوین «شرایط استفاده از خدمات» و «سیاست حریم خصوصی» منطبق با هر دو حوزه.

۱.۴.۳ احراز هویت و پایش تراکنش

  • پیاده‌سازی احراز هویت چندسطحی متناسب با سقف برداشت هر کاربر.
  • پایش تراکنش‌ها و غربالگری فهرست‌های تحریمی و افراد سیاسی (PEP) در لایه بین‌المللی.
  • تعیین فرد یا تیم مسئول انطباق و گزارش‌دهی موارد مشکوک.

۱.۴.۴ تطبیق دوگانه ایران

  • تفکیک حقوقی و مالی کامل میان نهاد بین‌المللی و عملیات بازار ایران.
  • تایید این تفکیک پیش از هر فعالیتی توسط مشاور حقوقی بین‌المللی، تا ریسک تحریمی به مجوز اصلی سرایت نکند.

زمان‌بندی و تحلیل بازار

پاسخ به پرسش محوری سرمایه‌گذار «چرا الان؟» بر پایه چرخه چهارساله هالوینگ بیت‌کوین است. روی نقاط نمودار حرکت کنید تا قیمت تقریبی هر سال را ببینید.

* محور قیمت، خطی و بر پایه ۱۰۰ هزار دلار است تا تفاوت چرخه‌ها به‌وضوح دیده شود؛ اعداد تقریبی و بر اساس روند تاریخی‌اند و بازده هر چرخه نسبت به چرخه قبل کاهشی بوده است.

برای دیدن اولویت هر فاز کلیک کنید
در فاز اوج/توزیع (نزدیک پایان سال دوم)، هیجان و نوسان به حداکثر می‌رسد؛ اولویت مدیریت ریسک نقدینگی، تقویت پشتیبانی و حفظ اعتماد کاربر است.
کجاییم؟

حدود دو سال پس از هالوینگ چهارم در گذار از فاز اوج به نزول/تثبیت قرار داریم؛ رقابت برای جذب کاربر تازه آرام‌تر و هزینه ساخت پایین‌تر از فاز اوج است.

چه می‌کنیم؟

با تکیه بر کدها و زیرساخت آماده از پروژه قبلی، صرافی را در ۶ ماه به‌طور کامل راه‌اندازی و آماده بهره‌برداری می‌کنیم.

چرا برنده‌ایم؟

پیش از آغاز فاز انباشت چرخه بعدی (نزدیک هالوینگ پنجم، حدود ۱۴۰۷)، ZiBit کاملاً جا افتاده، تست‌شده و دارای پایگاه کاربری اولیه خواهد بود.

ساختار و رشد تیم

۳.۱ تیم در سه مرحله رشد می‌کند که با فازهای بازار هم‌تراز است: مرحله ۱ راه‌اندازی، مرحله ۲ رشد و مرحله ۳ بلوغ. اعداد، حداقل نفرات هر مرحله را نشان می‌دهند. روی هر عدد کلیک کنید تا توضیح آن باز شود.

واحد مرحله ۱ (راه‌اندازی) مرحله ۲ (رشد) مرحله ۳ (بلوغ) روند
تکنیکال / مهندسی ۳ نفر ۱۰ نفر ۲۵ نفر بزرگ‌ترین رشد
مارکتینگ و رشد ۱ نفر ۵ نفر ۱۰ نفر تابع فاز بازار
مالی و حسابداری ۱ نفر ۲ نفر ۵ نفر تدریجی
پشتیبانی کاربر ۱ نفر ۶ نفر ۱۵ نفر تابع حجم کاربر
مارکت‌میکینگ / معاملات برون‌سپاری ۱ نفر ۳ نفر داخلی‌سازی تدریجی
حقوقی و انطباق مشاور بیرونی ۱ نفر ۳ نفر الزام رگولاتوری
مدیریت و هیات‌مدیره ۲ نفر ۳ نفر ۵ نفر رسمی‌سازی حاکمیت
برای مشاهده توضیح هر عدد، روی آن کلیک کنید.

ساختار و رشد تیم (ادامه)

۳.۲ مسیر تیم تکنیکال

شروع

یک تیم fullstack کوچک (بک‌اند موتور معاملات، فرانت، DevOps) با تمرکز بر تکمیل و یکپارچه‌سازی کدهای آماده از پروژه قبلی.

رشد

تفکیک به تیم‌های تخصصی: موتور معاملات، کیف‌پول و امنیت، زیرساخت/SRE، داده، و موبایل.

بلوغ

افزودن واحد امنیت اختصاصی، تیم QA مستقل، و واحد داده/ریسک کمی.

۳.۳ ساختار هیات‌مدیره

  • بنیان‌گذاران، سرمایه‌گذار اصلی و حداقل یک عضو مستقل با تجربه رگولاتوری/مالی.
  • کمیته‌های کلیدی در مرحله بلوغ: کمیته ریسک و انطباق، کمیته حسابرسی، کمیته فناوری و امنیت.

ریسک‌ها و فرصت‌ها

۴.۱ ریسک‌ها بر اساس احتمال (محور افقی) و شدت اثر (محور عمودی) چیده شده‌اند. روی هر کارت کلیک کنید تا راهکار کاهش آن نمایش داده شود.

بحرانی بالا متوسط
احتمال متوسط احتمال بالا
روی هر ریسک کلیک کنید تا راهکار کاهش آن اینجا نمایش داده شود.

فرصت‌ها

۴.۲ چشم‌انداز رشد در سه افق همزمان قابل پیگیری است.

۰۱

بازار ایران

نفوذ بالای کریپتو، تقاضای ساختاری برای حفظ ارزش در برابر تورم، و نارضایتی از صرافی‌های موجود؛ پنجره‌ای برای محصول با تجربه کاربری و امنیت برتر.

اولویت فاز ۱
۰۲

توسعه منطقه‌ای

پس از تثبیت در ایران، نهاد بین‌المللی امکان گسترش به بازارهای منطقه (عراق، افغانستان، حوزه عرب‌زبان) را با همان زیرساخت می‌دهد.

افق فاز ۲
۰۳

سرمایه نهادی

ثبت بین‌المللی معتبر، درِ ورود سرمایه‌گذاری نهادی و شراکت‌های B2B (کیف‌پول سفید، API برای کسب‌وکارها) را باز می‌کند.

افق فاز ۳

تکنیکال، مالی و امنیت

۵.۱ تصمیم بنیادی ساخت اختصاصی در مقابل مدل هیبرید — با توجه به اینکه بخش بزرگی از کد از پروژه صرافی قبلی در دسترس است — بر هزینه، تایم‌لاین و کنترل فنی اثر تعیین‌کننده دارد.

معیار ساخت اختصاصی (Build) هیبرید (کد آماده + ادغام میکروسرویس) توصیه
زمان تا عرضه ۱۲ تا ۱۸ ماه ۵ تا ۶ ماه هیبرید
هزینه اولیه بالا (CapEx سنگین برای ساخت از صفر) ۳۵ تا ۴۰ هزار دلار هیبرید
کنترل و تمایز کامل کامل (بخش هسته‌ای، کد خودمان است)
مناسب برای بلندمدت و مقیاس بزرگ ورود سریع با حفظ کنترل کامل، با تکیه بر کدهای آماده
توصیه استراتژیک

شروع با مدل هیبرید: استفاده از کدهای آماده‌ی توسعه‌یافته در پروژه قبلی برای بخش‌های هسته‌ای (موتور معاملات، کیف‌پول، پنل کاربری)، و خرید/ادغام میکروسرویس‌های تخصصی برای بخش‌هایی که نیازی به بازسازی از پایه ندارند (مانند ارائه‌دهنده KYC، نقدشوندگی/مارکت‌میکر و اعلان‌ها). این مسیر عرضه در ۵ تا ۶ ماه را با حفظ کنترل کامل بر کد و داده ممکن می‌کند، بدون ایجاد وابستگی راهبردی به یک فروشنده واحد.

تکنیکال، مالی و امنیت (ادامه)

۵.۲ معماری تکنیکال

  • موتور معاملات (Matching Engine) با throughput و latency پایین، بر پایه کد آماده از پروژه قبلی.
  • سیستم کیف‌پول: تفکیک Hot Wallet و Cold Wallet با امضای چندگانه (Multi-sig).
  • لایه KYC/AML یکپارچه (ادغام با ارائه‌دهنده بیرونی)، پنل کاربری و پنل ادمین، API عمومی.
  • زیرساخت تبدیل ریال/ارز و ماژول تسویه ریالی به‌صورت لایه مجزا.

۵.۳ امنیت

  • نگهداری اکثریت دارایی در Cold Storage و استفاده از HSM برای مدیریت کلید.
  • پن‌تست دوره‌ای، برنامه Bug Bounty و ممیزی امنیتی مستقل پیش از عرضه.
  • احراز هویت دومرحله‌ای اجباری، whitelist آدرس برداشت، و سیستم تشخیص تقلب.
  • طرح واکنش به حادثه (Incident Response) و پشتیبان‌گیری جغرافیایی.

۵.۴ ساختار مالی

  • CapEx اولیه (۳۵ تا ۴۰ هزار دلار): تکمیل و ادغام پلتفرم هیبرید، لایسنس/ثبت، امنیت و ممیزی.
  • OpEx جاری: حقوق تیم، زیرساخت ابری، انطباق، مارکتینگ، پشتیبانی، اشتراک میکروسرویس‌های ادغام‌شده.
  • درآمد: کارمزد معاملات (maker/taker)، اسپرد، کارمزد برداشت، و خدمات افزوده (staking، API تجاری).
  • ذخیره: صندوق عملیاتی برای حداقل ۱۲ ماه runway و ذخیره جداگانه برای ریسک امنیتی.

نقاط کور

مواردی که در طرح‌های اولیه صرافی اغلب نادیده گرفته می‌شوند، اما در عمل تعیین‌کننده بقا هستند.

وضعیت

این هشت مورد در این مرحله شناسایی و مستند شده‌اند؛ تکمیل و عملیاتی‌سازی هرکدام در فازهای بعدی پروژه — پس از راه‌اندازی اولیه — روی میز قرار می‌گیرد.

۰۱

بیمه و صندوق جبران خسارت

بیمه دارایی دیجیتال (crime/custody insurance) و صندوق جبران داخلی مشابه مدل SAFU برای بازگرداندن اعتماد پس از حادثه.

۰۲

حاکمیت شرکتی و کنترل داخلی

تفکیک وظایف (Segregation of Duties)، رویه چندامضایی برای دسترسی به وجوه، و سیاست مدیریت کلید مکتوب.

۰۳

استراتژی خروج (Exit)

سناریوهای خروج: فروش به بازیگر بزرگ‌تر، ادغام، یا جذب سرمایه مرحله بعد. تعریف پیشاپیش برای هم‌ترازی سرمایه‌گذار و بنیان‌گذار.

۰۴

طرح تداوم کسب‌وکار (BCP)

سناریوی قطع اینترنت داخلی، تحریم ناگهانی فروشنده، یا از دست رفتن دسترسی بانکی، و راهکار جایگزین برای هرکدام.

۰۵

روابط عمومی و مدیریت بحران

پروتکل ارتباطات بحران از پیش تدوین‌شده: چه کسی، چه زمانی و با چه پیامی در صورت هک یا اختلال صحبت می‌کند.

۰۶

معیارهای سنجش (KPI / OKR)

کاربر فعال ماهانه، حجم معاملات، CAC، LTV، نرخ نگهداشت و زمان پاسخ پشتیبانی از روز اول. Red Flag: نسبت Hot/Cold غیرعادی، افت ناگهانی نقدینگی، رشد غیرعادی تیکت‌ها.

۰۷

مالیات و گزارش‌دهی

ساختار مالیاتی نهاد بین‌المللی، تعهدات گزارش‌دهی به رگولاتور، و پیامدهای مالیاتی برای کاربران.

۰۸

ریسک کلیدی‌فرد (Key-Person)

وابستگی بیش از حد به یک بنیان‌گذار یا یک مهندس کلیدی؛ نیاز به مستندسازی، جانشین‌پروری و دسترسی توزیع‌شده.

تایم‌لاین اجرایی · ۶ ماه تا بهره‌برداری کامل

از همین امروز تا پایان ماه ششم، ZiBit از یک نقشه راه به یک صرافی کامل، تست‌شده و آماده بهره‌برداری می‌رسد.

ماه ۱

شروع توسعه/ادغام هیبرید روی کدهای آماده، جذب اولین نیروهای کلیدی تیم تکنیکال، و آغاز هم‌زمان فرایند ثبت قانونی (داخلی و گرجستان).

ماه ۲

تکمیل یکپارچه‌سازی میکروسرویس‌های خریداری‌شده، توسعه موتور معاملات بر پایه کد قبلی، و تکمیل تیم اصلی تکنیکال.

ماه ۳

راه‌اندازی محیط تست (Staging)، شروع تست‌های امنیتی اولیه و پیاده‌سازی کامل KYC/AML.

ماه ۴

پن‌تست و رفع باگ، آماده‌سازی زیرساخت بانکی و تسویه، و تکمیل فرایند ثبت قانونی.

ماه ۵

آغاز مارکتینگ: برندسازی، شبکه‌های اجتماعی و تولید محتوا — هم‌زمان آماده‌سازی ساختار سئو و محتوای سایت. اجرای برنامه Bug Bounty محدود.

ماه ۶

راه‌اندازی نهایی (Mainnet Launch). صرافی کامل، تست‌شده و آماده بهره‌برداری است — از این نقطه، ZiBit یک صرافی واقعی و فعال است.

بعد از ماه ششم

از این به بعد، ZiBit کاملاً عملیاتی است. مسیر پیش‌رو شامل ورود مستمر به فاز توسعه محصول، جذب نیرو طبق نقشه رشد تیم (بخش ۰۴)، و مقیاس‌سازی مارکتینگ و سئو که از ماه پنجم آغاز شده، خواهد بود.

جمع‌بندی و گام بعدی

۰۱

شروع هم‌زمان فرایند ثبت قانونی (ثبت داخلی در ایران + لایه پشتیبان خارجی در گرجستان) و جذب تیم تکنیکال هسته‌ای — مسیر بحرانی تایم‌لاین ۶ ماهه.

۰۲

آغاز توسعه با مدل هیبرید: تکمیل و ادغام کدهای آماده از پروژه قبلی، و خرید/ادغام میکروسرویس‌های منتخب.

۰۳

نهایی‌سازی ساختار حقوقی پیشنهادی (سهامی خاص) و تایید لایه تطبیق دوگانه ایران توسط مشاور حقوقی بین‌المللی.

۰۴

ساخت مدل مالی تفصیلی بر اساس بودجه اولیه ۳۵ تا ۴۰ هزار دلار (CapEx/OpEx/Runway) و تعریف نیاز سرمایه دور اول.

۰۵

آغاز فعالیت‌های مارکتینگ و سئو از ماه پنجم، هم‌زمان با تکمیل توسعه و تست‌های امنیتی.

۰۶

راه‌اندازی کامل صرافی در پایان ماه ششم و ورود رسمی به فاز بهره‌برداری و رشد.

ZiBit